(Dân trí) – Đông đảo nghệ sĩ và bạn bè đã đến tiễn đưa NSND Phạm Thị Thành về nơi an nghỉ cuối cùng.

Sáng 8/9, gia đình cùng đồng nghiệp đã tổ chức lễ tang NSND Phạm Thị Thành tại Nhà tang lễ Quốc gia (số 5 Trần Thánh Tông, Hà Nội). Bà qua đời lúc 19h55 ngày 3/9, sau một thời gian chống chọi với bệnh tật, hưởng thọ 84 tuổi.

Lễ viếng của NSND Phạm Thị Thành bắt đầu từ 9h05. Ngoài người thân, đông đảo đồng nghiệp, nghệ sĩ và khán giả lặng lẽ nhìn mặt bà lần cuối.

NSND Xuân Bắc (thứ 2 từ trái sang) – Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn và NSƯT Sĩ Tiến (ngoài cùng bên trái) – đến từ sớm để chia buồn cùng gia đình NSND Phạm Thị Thành. Chia sẻ với phóng viên Dân trí, NSND Xuân Bắc cho biết, bà là một nghệ sĩ sân khấu tài năng và giàu sức sáng tạo, là tấm gương sáng cho nhiều thế hệ nghệ sĩ.

Với anh, NSND Phạm Thị Thành không chỉ là người thầy hướng dẫn luận văn thạc sĩ, mà còn là một trong những người tiên phong viết sách về nghệ thuật dành cho thiếu nhi tại Việt Nam. Những công trình của bà đã đặt nền móng vững chắc, trở thành cơ sở quan trọng để anh tiếp tục nghiên cứu và biểu diễn nghệ thuật thiếu nhi. Theo Xuân Bắc, bà Phạm Thị Thành cũng là một trong những thành viên sáng lập Nhà hát Tuổi trẻ, người thầy của nhiều thế hệ nghệ sĩ.

“Khi làm việc bên cô, tôi cảm nhận rõ ngọn lửa đam mê nghề cháy bỏng, cùng nhân cách sống giản dị, chân thành, không màu mè. Cô từng chia sẻ với tôi rằng, nghệ thuật sân khấu càng chân thành, cảm xúc càng chạm đến khán giả”, Xuân Bắc xúc động nói.

Xuân Bắc bày tỏ lòng tiếc nuối khi “viên ngọc quý” như NSND Phạm Thị Thành –  những “cây đa, cây đề” đã tạo nên diện mạo sân khấu nghệ thuật Việt Nam – dần rời xa. Tuy nhiên, anh cũng nhìn nhận đó là quy luật tất yếu, và những giá trị bà để lại sẽ mãi là nguồn cảm hứng cho thế hệ trẻ noi theo.

NSND Lan Hương “Em bé Hà Nội” và NSND Minh Hằng (phải ảnh trái) đến tiễn biệt NSND Phạm Thị Thành về nơi an nghỉ cuối cùng.

NSND Lan Hương bật khóc trong lễ tang, bà xúc động nhớ về người thầy đáng kính: “Kỷ niệm với cô thì nhiều lắm. Có lần bị cô mắng, tôi dỗi bỏ cả kịch bản về nhà, vậy mà khi quay lại, cô chỉ nhẹ nhàng giải thích. Hồi trẻ tôi hay dỗi, cô luôn nhắc: “Trong nghề này, dỗi chỉ khiến con thiệt thôi”.

Cô hay gọi tôi là “con ngốc đời”, dạy rằng cuộc đời không như mình tưởng, phải học cách vượt qua”.

Với Lan Hương, NSND Phạm Thị Thành là người vừa nghiêm khắc vừa bao dung, nhiều lần bênh vực cô vì tính cách trẻ con. Bà kể, có lần nữ nghệ sĩ quá cố còn hỏi đùa: “Đến khi tao mất, mày có để tang cho tao không? Tôi đã hứa, và hôm nay, tôi thực hiện lời hứa ấy –  để tang, tiễn cô đến đoạn đường cuối cùng”.

NSND Lê Khanh bày tỏ nỗi đau buồn, tiếc thương trước sự ra đi của người thầy đáng kính.

Trong sổ tang, bà viết: “Trò nhỏ Lê Khanh vô vàn kính yêu và thương tiếc cô – người thầy, người mẹ của thánh đường sân khấu. Cô đã cho chúng con được trở thành người nghệ sĩ tiên tiến được gọi là nghệ sĩ – nhà văn hóa nghệ thuật. Vô vàn biết ơn và yêu kính cô”.

NSƯT Chí Trung – nguyên Giám đốc Nhà hát Tuổi trẻ – đau buồn tiễn đưa NSND Phạm Thị Thành – người ông coi như “người mẹ thứ hai”. Ngay từ những năm đầu học nghề, bà đã tin tưởng giao cho ông nhiều vai chính, giúp ông trưởng thành.

Trong ký ức của Chí Trung, bà Thành là người đạo diễn vui vẻ, tôn trọng diễn viên, khuyến khích sáng tạo để từ đó hình thành phong cách biểu diễn gần gũi, chân thực của Nhà hát Tuổi trẻ.

“Những năm cuối đời, dù bệnh nặng và không còn nhớ ai, cô vẫn nhận ra tôi. Hôm nay, cô ra đi, tôi thấy hụt hẫng. Cô là viên ngọc quý của sân khấu Việt Nam, sự ra đi của cô thật sự là một mất mát lớn”, nghệ sĩ xúc động chia sẻ.

NSƯT Chiều Xuân cho phóng viên Dân trí biết, trên sân khấu, NSND Phạm Thị Thành là người vô cùng nghiêm khắc và khó tính, nhưng ngoài đời lại xởi lởi, gần gũi, luôn mang đến cảm giác ấm áp như một người chị, người cô trong gia đình. “Chỉ cần có cô ở đó, ai cũng thấy vững lòng”, chị xúc động nói.

Trong mắt Chiều Xuân, NSND Phạm Thị Thành là một người phụ nữ đặc biệt, sống giản dị, hết lòng cống hiến cho sân khấu và dành trọn tâm huyết để nâng đỡ đàn em. Dù những năm cuối đời mang bệnh nặng, bà vẫn giữ nụ cười tươi, giọng nói trẻ trung, lạc quan.

Chiều Xuân chia sẻ: “Gặp cô, tôi luôn thấy một nguồn năng lượng nhân văn không bao giờ cạn. Với tôi, gặp cô và anh Lưu Quang Vũ là một may mắn lớn trong đời”.

Biên kịch Hồng Ngát lặng lẽ đến nhìn mặt NSND Phạm Thị Thành lần cuối. Bà xúc động chia sẻ: “Với tôi, cô không chỉ là đồng nghiệp mà còn là một người chị tuyệt vời – đạo diễn nữ thông minh, giỏi giang, đầy năng lượng. Chúng tôi từng gắn bó nhiều năm, vừa làm việc, vừa tâm sự, vừa sẻ chia trong đời thường”.

Theo bà, sự ra đi của NSND Phạm Thị Thành là mất mát lớn, nhưng hình ảnh một nghệ sĩ tận hiến cho sân khấu và cuộc đời sẽ mãi còn trong lòng thế hệ nghệ sĩ.

NSND Trung Hiếu và diễn viên Lương Thu Trang đến viếng NSND Phạm Thị Thành.

Diễn viên Minh Cúc và NSƯT Đức Khuê có mặt tại lễ tang. NSƯT Đức Khuê chia sẻ: “Trong công việc, cô Thành nghiêm khắc nhưng đầy tinh tế, chỉ cần gợi ý để học trò hiểu và sửa. Ngoài đời, cô gần gũi, quan tâm từ những điều nhỏ nhặt như mái tóc, trang phục đến đời sống của anh em nghệ sĩ.

Suốt nhiều năm, chúng tôi vẫn thường đến thăm cô. Dù khi bệnh nặng trí nhớ sa sút, nhưng đôi khi cô vẫn nhận ra học trò thân thiết – điều khiến ai cũng xúc động và càng thêm trân trọng tình thầy trò”.

Các nghệ sĩ như Vân Dung (giữa, ảnh trái), Bá Anh đến viếng NSND Phạm Thị Thành.

NSND Lê Chức lên đọc điếu văn, khẳng định: “Cả cuộc đời, NSND Phạm Thị Thành gắn bó với sân khấu, đặc biệt là Nhà hát Tuổi trẻ – nơi bà góp công gây dựng và lãnh đạo. Bà từng giữ nhiều trọng trách trong ngành, đồng thời dàn dựng hàng trăm vở diễn, trong đó hơn 20 vở cùng Lưu Quang Vũ, tạo nên giai đoạn rực rỡ của kịch nói Việt Nam.

Sinh ra trong gia đình trí thức, bà mang phẩm chất thanh cao, tinh thần tận hiến và là người thầy đào tạo nhiều thế hệ nghệ sĩ. Sự ra đi của bà là mất mát lớn, nhưng di sản nghệ thuật để lại sẽ còn sống mãi”.

Con trai thứ 2 của NSND Phạm Thị Thành – Đào Nhật Đình – xúc động nói lời cảm ơn.

Sau lễ viếng và lễ truy điệu, thi hài của NSND Phạm Thị Thành được an táng tại Đài hóa thân Hoàn Vũ, Hà Nội.

Ảnh: Nguyễn Hà Nam