Đại tá, NSND Ứng Duy Thịnh từng giữ cương vị Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội, gắn trọn đời mình với nghệ thuật và người lính.

Đại tá, NSND Ứng Duy Thịnh sinh năm 1952, là Phó Giáo sư – Tiến sĩ, nguyên Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội, Phó Hiệu trưởng Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội.

Đại tá, NSND Ứng Duy Thịnh.

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, NSND Ứng Duy Thịnh là diễn viên của Đoàn Văn công Tổng cục Chính trị (nay là Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội). Ông trực tiếp biểu diễn phục vụ chiến sĩ ở các mặt trận, đem tiếng hát, điệu múa cổ vũ tinh thần chiến đấu. Cũng bởi vậy, hình tượng đất nước và người chiến sĩ luôn được khắc họa sống động trong các tác phẩm của ông.

Năm 1975, khi đất nước thống nhất, ông là một trong những nghệ sĩ đầu tiên có mặt tại Sài Gòn để dàn dựng chương trình nghệ thuật cách mạng đầu tiên mừng ngày toàn thắng. Sau đó, ông được cử đi học chuyên ngành biên đạo múa tại Học viện Nghệ thuật Leningrad (Liên Xô), mở ra chặng đường mới trong sự nghiệp sáng tạo.



Trở về nước, NSND Ứng Duy Thịnh nhanh chóng khẳng định tên tuổi với hàng loạt tác phẩm kịch múa nổi tiếng như Đất nước, Trăng treo, Ngọn lửa. Mỗi vở diễn của ông đều khắc họa sinh động hình tượng người chiến sĩ, tinh thần dân tộc và vẻ đẹp tâm hồn Việt Nam.

Ông từng chia sẻ: “Tôi có 2 lý do vào quân đội, một là hoàn cảnh gia đình khó khăn nhưng tạo cho tôi quyết tâm nỗ lực lớn để tôi vượt lên. Thứ hai là tôi đã có những năm tháng cuộc đời gần gũi với những người lính. Tôi luôn muốn nói lên vẻ đẹp của người lính. Tôi tự nhận mình là một biên đạo múa đi tìm cái đẹp của cuộc đời”.

NSND Ứng Duy Thịnh có nhiều tác phẩm kịch múa nổi tiếng như “Đất nước”, “Trăng treo”, “Ngọn lửa”… và là tác giả của nhiều công trình nghiên cứu, lý luận về múa.

Không chỉ ghi dấu trong lĩnh vực sáng tác, NSND Ứng Duy Thịnh còn là đạo diễn của nhiều sự kiện văn hóa – nghệ thuật lớn của đất nước. Ông từng tham gia đạo diễn Lễ khai mạc SEA Games 22 (năm 2003), Đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội (2010), cùng nhiều chương trình nghệ thuật quy mô quốc gia.

Bên cạnh đó, ông còn là tác giả của nhiều công trình nghiên cứu, lý luận về múa, trong đó có cuốn sách Con đường dân gian đến sáng tạo múa chuyên nghiệp. Với những cống hiến bền bỉ ấy, năm 2001, ông được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân. Đến năm 2023, ông được vinh danh bằng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học – Nghệ thuật cho hai tác phẩmNgọn lửa, Đất nước cùng công trình nghiên cứu nói trên.

Khi nhận được giải thưởng, nam nghệ sĩ liền nhớ đến những giai đoạn khó khăn khi làm nghề. Có những khi không hài lòng với vai diễn, NSND Ứng Duy Thịnh mày mò sáng tác, biên đạo, rong ruổi khắp các nẻo đường, vùng miền trên cả nước để tìm chất liệu.

NSND Ứng Duy Thịnh từng đảm nhận vai trò Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội, giữ vị trí Phó hiệu trưởng của trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội. Ông quan niệm rằng, mỗi người nghệ sĩ đều phải nêu cao trách nhiệm công dân và trách nhiệm với những cảm xúc nghệ thuật. Để làm sao cho nghệ thuật luôn “làm tổ” trong tim khán giả. Đây là bài học mà NSND Ứng Duy Thịnh truyền lại cho học trò của mình.