Hương ngồi sau xe máy anh họ, gió đồng tháng Năm thổi mát rượi. Cô từ Sài Gòn về quê dự đám cưới thằng em con bác ruột. Đám cưới quê mà rình rang lắm: cổng hoa tươi, nhà bạt rộng cả thửa vườn, loa thùng bật nhạc đám cưới ầm ĩ từ sáng sớm. Hương mặc áo dài xanh ngọc, tóc búi cao, tay xách túi quà và cái phong bì 1 triệu. Với cô, đó là cái tình, là chút tấm lòng của đứa cháu đi làm xa về mừng em họ lên xe hoa.

Vào nhà, cô chào hỏi rối rít. Bác gái – mẹ chú rể – ôm chặt lấy Hương, mắt đỏ hoe: “Con bác về rồi! Bác chờ con mãi. Thằng Tuấn nó bảo chị Hương mà không về là nó không làm đám cưới luôn đấy!”

Hương cười, dúi phong bì vào tay bác: “Cháu mừng hai em. Chúc hai đứa trăm năm hạnh phúc.”

Bác gái cầm phong bì, vui vẻ cảm ơn tôi đã về chung vui với gia đình

Rồi bác kéo Hương ra mâm ngoài hiên – mâm dành cho họ hàng thân thiết. Mâm tám người, toàn cô chú bác lớn tuổi, chỉ có mỗi Hương là “trẻ con”. Trên mâm la liệt món ngon: heo quay nguyên con bóng nhẫy mỡ, gà ta luộc vàng ươm, tôm sú hấp bia, bò lúc lắc, canh măng sườn, nem công chả phượng… Hương nuốt nước bọt. Sáng nay vội vàng bắt xe sớm, cô chỉ kịp uống vội ly sữa đậu nành, giờ bụng đói cồn cào.

Chờ chủ hôn mời rượu xong, mọi người mới được động đũa. Hương gắp miếng heo quay giòn tan, chưa kịp chạm môi thì bác Lan ngồi cạnh đã nhanh tay lấy cái đĩa giấy to, xếp gọn nguyên con gà luộc, hai đĩa nem, một đĩa giò thủ, rồi gói ghém cẩn thận bỏ vào túi ni-lông trong giỏ.

“Phần nhà bác đấy, mang về cho ông nhà đang ốm nằm ở nhà,” bác cười tỉnh bơ.

Bên kia, cô Thuỷ – em gái bác Lan – cũng không kém. Cô bê cả khay bánh chưng vuông vức, xếp chồng lên nhau, gói thêm tờ báo cũ: “Mẹ dặn mang về cho các cháu nội, chúng nó thích bánh chưng đám cưới lắm.”

Chớp mắt, mâm cỗ trước mặt Hương chỉ còn đĩa rau muống luộc, ít dưa góp, và bát nước mắm toe toét. Miếng heo quay cuối cùng bị chú Ba gắp cho thằng cháu ngoại đang ngồi dưới đất. Hương ngẩn mặt, đũa cầm mà không biết gắp gì. Bụng réo sùng sục. Cô cười gượng, cố nuốt miếng rau muống nhạt thếch.

Xung quanh, mọi người vẫn cười nói rôm rả, như thể việc lấy phần là chuyện đương nhiên nhất trên đời. Chú Hai còn bảo:

“Ăn ở đây chả được bao nhiêu, phải lấy phần về cho người nhà mới đúng đạo lý chứ!”

Hương im lặng. Một triệu đồng cô bỏ phong bì, không tiếc. Nhưng cái cảm giác ngồi giữa mâm cỗ thịnh soạn mà phải nhịn đói, phải chứng kiến món ngon bị gói ghém hết, nó cay cay nơi sống mũi. Cô đặt đũa xuống, đứng dậy chào mọi người rồi lặng lẽ đi ra cổng.

Gió chiều mát lạnh. Hương bước chậm trên con đường đất đỏ, đôi guốc cao gót lún xuống từng vệt. Bụng đói, lòng ấm ức, cô nghĩ thầm: “Lần sau có đám cưới nhà nào, mình sẽ… gửi phong bì qua chuyển khoản, không về nữa.”

Đang bước, bỗng có tiếng gọi giật lại phía sau:

“Hương! Hương ơi, chờ bác với!”

Hương quay đầu. Là bác Lan – chính cái bác vừa lấy nguyên con gà luộc ban nãy – đang chạy hớt hải, tay ôm một cái túi ni-lông nặng trịch, mồ hôi nhễ nhại.

“Cháu đi đâu vội thế? Bác tìm cháu mãi!” Bác thở hổn hển, đưa túi cho Hương. “Đây, phần của cháu đây. Bác gói riêng cho cháu từ lúc mới bưng mâm ra. Heo quay bác chọn miếng ngon nhất, có cả cái thủ heo quay nữa, tôm sú hấp bia, nem công, giò thủ, bánh chưng… đủ cả. Cháu ở xa về, ăn uống khổ sở, bác thương lắm.”

Hương đứng chết lặng, tay run run đón túi. Túi nặng ấm, mùi thức ăn thơm phức xộc lên. Bác Lan cười hiền, vuốt tóc cô:

“Bác thấy cháu ngồi im thin thít, không lấy phần gì, bác biết cháu ngại. Nhưng cháu là đứa cháu bác thương nhất nhà mình. Mang về phòng trọ mà ăn dần, không phải nhịn.”

Hương mím môi, nước mắt chực trào. Cô ôm chặt bác, nghẹn ngào:

“Cháu… cháu tưởng… cháu tưởng mọi người quên cháu rồi…”

Bác Lan xoa lưng cô, giọng ấm áp:

“Quên sao nổi. Ở quê mình lấy phần là để mang về cho người ở nhà, chứ không phải tham. Cháu ở thành phố lâu, quên mất phong tục rồi. Lần sau về, cứ nói bác: ‘Bác gói phần cho con’, là bác gói ngay, không để cháu đói đâu.”

Hương gật đầu lia lịa. Cô mở túi ra, thấy cả hộp cơm nguội mới tinh, bên trên còn đặt lá thư tay của bác gái: “Con gái bác, ăn no rồi về thành phố làm việc cho tốt. Nhà mình nghèo nhưng thương cháu lắm.”

Trên đường về, Hương dừng xe bên quán nước ven đường, mở túi ra ăn. Miếng heo quay giòn rụm, tôm sú ngọt lịm, nem công chua chua dịu… ngon hơn tất cả những bữa tiệc sang trọng ở Sài Gòn. Cô vừa ăn vừa khóc, vừa cười.

Hoá ra cái sự “lấy phần” của người quê không phải tham lam. Đó là cách họ yêu thương những người không có mặt. Và phần của cô, họ chưa bao giờ quên gói.

Về đến phòng trọ, Hương cất túi thức ăn vào tủ lạnh, nhắn tin về nhóm gia đình:

“Cháu cảm ơn bác Lan nhiều lắm ạ. Lần sau có đám cưới, cháu vẫn về. Và cháu sẽ bỏ phong bì hai triệu. Vì nhà mình… đáng lắm ạ.”

Cô gửi kèm tấm hình túi cỗ đầy ắp, caption: “Phần của cháu – nặng cả tình quê.”

Đêm ấy, Hương ngủ ngon nhất trong nhiều tháng qua. Bụng no, lòng cũng ấm đầy.